Hoe goed te leven met diabetes

De emoties bij een diabetesdiagnose

Beheers moeilijke emoties na een diabetesdiagnose

  • Te horen krijgen dat u een chronische ziekte hebt, roept waarschijnlijk allerlei emoties op. In het artikel De emoties bij een diabetesdiagnose kunt u lezen met welke emoties u te maken kunt krijgen.

    Het kan lastig zijn om u na de diagnose aan te passen aan uw nieuwe realiteit. Gelukkig kunt u daar hulp bij krijgen. Informatie over de praktische hulp die voor u beschikbaar is, kunt u vinden in het artikel Hoe u goed met uw diabetes kunt leven

    Ook emotionele ondersteuning is in deze situatie van groot belang. Door mensen om u heen te verzamelen op wie u kunt terugvallen en door bepaalde strategieën te leren, zult u beter kunnen omgaan met eventuele tegenslagen tijdens uw leven met diabetes.

Alle afbeeldingen zijn alleen voor illustratieve doeleinden, geen echte patiënt. Alle afbeeldingen zijn alleen voor illustratieve doeleinden, geen echte patiënt.

  • Doordat iedereen anders is, werkt niet elke strategie bij iedereen even goed. Gelukkig zijn er allerlei effectieve manieren waarmee we op moeilijke momenten onze denkpatronen kunnen bijsturen. Er zit er dus vast wel minstens eentje tussen die ook voor u goed werkt. In dit artikel bekijken we enkele veelgebruikte technieken die u kunnen helpen beter om te gaan met de emotionele gevolgen van uw chronische ziekte en met lastige emoties in het algemeen.

    We willen benadrukken dat er naast de hier genoemde vormen van gesprekstherapie nog heel veel andere therapievormen worden aangeboden. Ze hebben echter allemaal een vergelijkbaar doel: ervoor zorgen dat u zich beter gaat voelen.1

Waar te beginnen

  • Na het krijgen van een diabetesdiagnose komen veel mensen een beetje met zichzelf in de knoop te zitten. Daarom wordt tijdens het jaargesprek voor mensen met diabetes ook aandacht geschonken aan emotionele en psychologische ondersteuning. Als u nog maar kort weet dat u diabetes hebt, wilt u er zelf misschien nog niet over praten. Het kan dan een goed idee zijn om u alvast te verdiepen in de ervaringen van andere mensen met diabetes. Er zijn allerlei blogs, filmpjes en forumdiscussies te vinden waarin mensen vertellen over hun leven met diabetes.

    U hebt vrienden en familieleden die heel veel om u geven. Probeer zo open mogelijk met ze te zijn, en eerlijk te zeggen hoe u zich voelt en hoe ze u kunnen helpen. Eerlijk zijn over hoe u zich voelt is namelijk een belangrijke stap, en kan ervoor zorgen dat u al snel minder gebukt gaat onder uw emoties.2

Professionele hulp

Merkt u dat het op eigen houtje niet goed lukt om met uw emoties om te gaan? Dan is het verstandig om professionele hulp in te schakelen om deze lastige periode zo goed mogelijk door te komen. Uw zorgteam is hiervoor een goed eerste aanspreekpunt, maar als u liever anoniem blijft kunt u ook een hulplijn bellen. Ook zijn er speciale chat- en WhatsApp-diensten voor mensen die met hun emoties worstelen of een crisis doormaken. Hieronder staan vier gesprekstherapieën en technieken die nuttig voor u kunnen zijn. Deze worden veel gebruikt om ingesleten denkpatronen bij te stellen.

  • Cognitieve gedragstherapie (CBT, afgeleid van Cognitive Behavioural Therapy):

    negatieve denkpatronen kunnen een terugkerend probleem zijn als we een lastige periode doormaken of last hebben van psychische klachten zoals depressiviteit of angst. CBT is een veelgebruikte manier om zulke negatieve gevoelens aan te pakken. Deze vorm van therapie kan bij een therapeut plaatsvinden, of anoniem via een computerprogramma.

    Bij CBT leren we om onze automatische gedachten te herkennen en te weerleggen. Vaak hebben we helemaal niet door hoeveel negatieve automatische gedachten we hebben, terwijl deze gedachten wel allerlei lastige emoties kunnen opwekken. Met behulp van CBT-technieken als het invullen van een gedachteschema kunnen we leren om zulke niet-helpende automatische gedachten te herkennen en ze om te zetten in andere, helpende gedachten. 3

    CBT is een erg doelgerichte therapievorm en kijkt vooral naar uw huidige situatie en naar hoe uw leven op dit moment door bepaalde zaken beïnvloed wordt. Meestal bestaat de behandeling uit 6 tot 8 een-op-eengesprekken met een bevoegde therapeut, maar de behandeling kan ook in groepssessies of online plaatsvinden.4

  • Mindfulness:

    een techniek die bij uiteenlopende stemmingsproblemen en aandoeningen wordt toegepast. Mindfulness kan goed diabetesmanagement bevorderen en helpt mensen beter om te gaan met alle emoties die de diagnose van een chronische ziekte met zich meebrengt. 5, 6 Mindfulness kan schuldgevoelens, boosheid, angstigheid en stress helpen aanpakken en zelfacceptatie bevorderen, en mensen zo op weg helpen naar een gelukkiger lever met minder belemmeringen. 7

    Er zijn verschillende oefeningen die u kunnen helpen om de uiteindelijke doelen, acceptatie en ‘mindful’ zijn, te bereiken. Deze oefeningen leren u om te focussen op het hier en nu, zonder daar diep over na te denken. Vaak wordt gebruikgemaakt van een ademhalingsoefening, waarbij u gevraagd wordt uw aandacht te vestigen op de zintuiglijke waarneming van uw ademhaling. Zodra u merkt dat u wordt afgeleid door gedachten of emoties, brengt u uw aandacht gewoon weer terug naar uw ademhaling. Een andere oefening is de zogeheten ‘bodyscan’, waarbij u (in rust of in beweging) uw aandacht vestigt op wat u voelt in de verschillende delen van uw lichaam, vanaf uw tenen tot de bovenkant van uw hoofd. 7

  • Aandachtgerichte cognitieve therapie (MBCT, afgeleid van Mindfulness based Cognitive Therapy):

    een speciale vorm van cognitieve therapie waarbij aspecten van CBT, zoals het herkennen van niet-helpende denkpatronen, gecombineerd worden met basisprincipes van meditatie, zoals leren u niet te laten verleiden tot emotionele reacties op negatieve gedachten. MBCT kan ons leren los te komen van de negatieve denkpatronen die vaak gezien worden bij een depressie.4

    Een MBCT-traject bestaat meestal uit wekelijkse groepssessies gedurende 8 weken, met huiswerkopdrachten zoals ademhalingsoefeningen en mindfulnessmeditatie. 8

  • Acceptance & Commitment-therapie (ACT):

    deze therapievorm is een recentere toevoeging aan het therapeutische aanbod. ACT maakt gebruik van een techniek die bekendstaat als ‘cognitieve defusie’. Deze techniek laat ons inzien dat wat we denken geen feiten zijn, maar slechts gedachten. Stel dat u zou denken dat het voor u niet mogelijk is het leven te leiden dat u wilt. ACT kan u dan leren om deze gedachte niet klakkeloos te geloven, maar hem in plaats daarvan simpelweg waar te nemen, en daarna het volgende tegen uzelf te zeggen: ik heb de gedachte dat het voor mij niet mogelijk is het leven te leiden dat ik wil. Op deze manier neemt u afstand van deze gedachte. Het loskomen van uw gedachte wordt ook wel ‘defusie’ genoemd.

    Cognitieve defusie laat u afstand creëren tussen uzelf en uw gedachten en gevoelens, zodat deze hun grip op u gaan verliezen. Het is de bedoeling dat u de gedachten niet tegenhoudt, maar ze simpelweg waarneemt en accepteert. U gaat dus niet mee in uw gedachten. Zo zorgt u ervoor dat uw gedachten uw stemming niet beïnvloeden en geen onderdeel worden van uw realiteit. Het acceptatieaspect van ACT houdt trouwens niet in dat u geen weerstand biedt of dat u met uw lijden instemt, maar wil alleen zeggen dat u deze ervaringen toestaat er te zijn.9, 10

Een keuze maken

  • U hebt dus verschillende technieken en gesprekstherapieën om uit te kiezen. Het fijne daarvan is dat u gewoon iets anders kunt proberen als uw eerste keuze niet zo goed bevalt. Het is dus mogelijk dat niet elke therapievorm even goed bij u past, en hetzelfde kan gelden voor de therapeut. Het kan dus zijn dat u met een bepaalde therapeut niet de juiste klik hebt. 

    Maak u dus geen zorgen als u niet gelijk de juiste match vindt en een keertje van aanpak of therapeut moet wisselen. U hoeft echt niet bang te zijn iemand voor het hoofd te stoten! Veel therapeuten bieden een combinatie van technieken aan. Het kan dus gewoon een kwestie zijn van uitproberen totdat u weet welke het best bij uw persoonlijkheid en uw behoeften past. Zodra u de juiste match gevonden hebt en hebt geleerd hoe u uw denkpatronen kunt aanpakken, zult u daar de rest van uw leven profijt van hebben. De aangeleerde vaardigheden zullen u namelijk niet alleen helpen beter om te gaan met de impact van uw diabetes, maar ook van pas komen bij tegenslagen waarmee vrijwel iedereen te maken krijgt.

    Wilt u meer weten over deze technieken of misschien gelijk zo'n oefening proberen? Lees dan onze e-learningmodule over De kracht van positiviteit. 

Hoe goed te leven met diabetes

De emoties bij een diabetesdiagnose

Klantenservice

De klantenservice is bereikbaar van maandag tot en met vrijdag, van 08:00 tot 20:00 en zaterdag van 10:00 tot 17:00 uur.

Contact

Er zijn diverse mogelijkheden om in contact te komen met onze klantenservice.

Antwoorden op veelgestelde vragen

Onmiddelijk het juiste antwoord op je vraag met onze antwoorden op veelgestelde vragen.

Referenties

1. NHS. Benefits of talking therapy. [Online] Geraadpleegd op 26 februari 2021, van https://www.nhs.uk/conditions/stress-anxiety-depression/benefits-of-talking-therapy/

2. NHS. Finding Help and Support. [Online] Geraadpleegd op 23 maart 2021, van https://www.nhs.uk/conditions/type-2-diabetes/finding-help-and-support/

3. Fenn, K. Byrne, M., 2013. The key principles of cognitive behavioural therapy. InnovAIT, 6(9) 579-585

4. Diabetes.co.uk. Psychological Support and Counselling for Diabetes. [Online] Geraadpleegd op 26 februari 2021, van https://www.diabetes.co.uk/psychological-support-and-counselling-for-diabetes.html

5. de Vibe, M. Moum, T., 2006. Training in mindfulness for patients with stress and chronic illness. Tidsskr Nor Laegeforen; 10(126): 1898-902.

6. Rosenzweig, S et al., 2007. Mindfulness-based stress reduction is associated with improved glycemic control in type 2 diabetes mellitus: a pilot study. Altern Ther Health Med, 13(5), pp. 36-8.

7. Mayo Clinic. Mindfulness exercises. [Online] Geraadpleegd op 10 mei 2021, van https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/consumer-health/in-depth/mindfulness-exercises/art-20046356

8. Schimelpfening , N., 2021. What Is Mindfulness-Based Cognitive Therapy (MBCT)?. [Online] Geraadpleegd op 10 mei 2021, van https://www.verywellmind.com/mindfulness-based-cognitive-therapy-1067396

9. Gregg, J et al., 2007. Improving diabetes self-management through acceptance, mindfulness, and values: a randomized controlled trial. J Consult Clin Psychol, 75(2), pp. 336-43.

10. Melton, L., 2016. Development of an Acceptance and Commitment Therapy Workshop for Diabetes. Clin Diabetes, 34(4), pp. 211-213.

ADC-49579 v1 Dec 2021

Indicaties en belangrijke veiligheidsinformatie: FreeStyle Libre producten zijn glucose monitoring systemen voor het vervangen van bloedglucosetests en het meten van trends en patronen die helpen bij het detecteren van episodes van hyperglycemie en hypoglykemie, waardoor zowel acute als langdurige therapie wordt vergemakkelijkt voor personen van 4 jaar en ouder met diabetes. De systemen zijn bedoeld voor gebruik bij één patiënt. Voor vergoede zorg is schriftelijke goedkeuring van een behandelaar vereist.

Contra-indicaties: Verwijder de sensor vóór MRI-, CT-scan-, röntgen- of diathermiebehandeling.

Waarschuwingen: Negeer geen symptomen die het gevolg kunnen zijn van lage of hoge bloedglucose, hypoglycemische onbewustheid of uitdroging. Controleer de sensorglucosemetingen met een bloedglucosemeter wanneer het symbool Bloedglucose controleren verschijnt, wanneer de symptomen niet overeenkomen met de systeemmetingen of wanneer wordt vermoed dat de metingen onnauwkeurig zijn. 

Plaatsing: Het plaatsen van de sensor op andere plaatsen dan de achterkant van de arm is niet goedgekeurd. De ingebouwde bloedglucosemeter is niet bedoeld voor gebruik op gedehydrateerde, hypotensieve, in shock, hyperglycemisch-hyperosmolaire toestand, met of zonder ketose, pasgeborenen, ernstig zieke patiënten, of voor diagnose of screening van diabetes. Raadpleeg de gebruikershandleiding, bekijk de veelgestelde vragen of bel gratis met de klantenservice op 0800 0228828, van maandag tot vrijdag tussen 08:00 – 20:00 uur en zaterdag van 10:00 – 17:00 uur.

Handelsmerken:  FreeStyle, Libre, en gerelateerde merk aanduidingen zijn eigendom van Abbott. Er mag geen gebruik worden gemaakt van een handelsmerk, handelsnaam of handelskleding van Abbott op deze site zonder de voorafgaande schriftelijke toestemming van Abbott, behalve om het product of de diensten van het bedrijf te identificeren.

Afbeeldingen: productafbeeldingen zijn alleen voor illustratieve doeleinden. Gesimuleerde gegevens alleen ter illustratie; geen echte patiënt of gegevens. Afbeeldingen ter illustratie; dit is geen echte patiënt of professionele zorgverlener. 

Deze website en de hierin opgenomen informatie is bedoeld voor inwoners van Nederland. 

 

ADC-25246 Feb 2022 v7.0

Loading...